Ramai orang hanya teringat nak buat scaling gigi bila nampak karang gigi semakin jelas, gigi mula kelihatan kekuningan atau gusi berdarah ketika memberus.

Ada juga yang tunggu sehingga terasa “lama sangat tak cuci gigi”, baru mula mencari klinik gigi untuk buat scaling.

Sebenarnya, scaling bukan sekadar untuk menjadikan gigi nampak lebih bersih. Ia merupakan sebahagian daripada penjagaan kesihatan gigi dan gusi, terutama untuk membuang plak dan karang gigi yang tidak boleh dibersihkan sepenuhnya dengan berus gigi biasa.

Jadi, berapa kerap scaling gigi sebenarnya perlu dibuat? Jawapannya tidak semestinya sama untuk setiap orang.

Apa Sebenarnya Scaling Gigi?

Scaling ialah proses membersihkan plak dan karang gigi yang terkumpul pada permukaan gigi dan sekitar garisan gusi menggunakan peralatan pergigian khas.

Doktor gigi biasanya menggunakan alat manual atau alat ultrasonic scaler yang menghasilkan getaran untuk membantu menanggalkan karang gigi.

Selepas scaling, prosedur mungkin disertai dengan polishing untuk membersihkan dan melicinkan permukaan gigi.

Tujuan utamanya bukan untuk “mengikis gigi”, tetapi untuk membuang deposit yang melekat pada permukaan gigi.

Plak dan Karang Gigi — Apa Bezanya?

Walaupun selalu disebut bersama, plak dan karang gigi sebenarnya berbeza.

Plak ialah lapisan melekit yang mengandungi bakteria dan terbentuk pada permukaan gigi setiap hari. Ia biasanya boleh dikawal dengan memberus gigi dan membersihkan celah gigi dengan baik.

Karang gigi, atau tartar/dental calculus, pula terbentuk apabila plak yang tidak dibersihkan mengeras akibat proses mineralisasi daripada air liur.

Apabila plak sudah menjadi karang gigi, ia tidak lagi mudah dibuang dengan berus atau floss sahaja. Ia memerlukan pembersihan profesional oleh doktor gigi atau dental hygienist.

Kenapa Berus Gigi Sahaja Tak Cukup?

Memberus gigi tetap penting dan perlu dilakukan setiap hari. Tetapi ada kawasan yang lebih sukar dibersihkan, terutamanya:

• celah antara gigi
• bahagian belakang gigi
• sekitar garisan gusi
• kawasan gigi yang bertindih
• sekitar braces atau peralatan ortodontik

Apabila plak tertinggal terlalu lama dan mengeras menjadi karang gigi, berus gigi biasa tidak dapat menanggalkannya dengan berkesan.

Sebab itu rutin penjagaan di rumah dan pemeriksaan pergigian sebenarnya saling melengkapi — bukannya menggantikan satu sama lain.

Tanda Anda Mungkin Sudah Perlu Buat Scaling

Antara perubahan yang mungkin menunjukkan sudah tiba masanya untuk membuat pemeriksaan gigi ialah:

• nampak lapisan keras berwarna kekuningan atau kecoklatan pada gigi
• gusi mudah berdarah ketika memberus atau floss
• gusi kelihatan merah atau bengkak
• nafas berbau yang berterusan
• sudah lama tidak menjalani pemeriksaan pergigian
• terasa permukaan kasar atau deposit keras pada gigi

Gusi berdarah tidak semestinya berpunca daripada karang gigi sahaja. Sebab itu lebih baik dapatkan pemeriksaan doktor gigi daripada cuba menentukan puncanya sendiri.

Berapa Kerap Scaling Gigi Perlu Dibuat?

Ramai biasa mendengar cadangan untuk melakukan pembersihan gigi sekitar setiap enam bulan. Ini memang antara jadual yang kerap digunakan untuk penjagaan rutin.

Namun, ia bukan satu peraturan tetap untuk semua orang.

Ada individu yang mungkin sesuai menjalani scaling sekitar enam bulan sekali, manakala sesetengah orang mungkin memerlukan pemeriksaan atau pembersihan lebih kerap bergantung kepada kesihatan gigi dan gusi mereka.

Kekerapan yang sesuai sebaiknya ditentukan selepas doktor gigi memeriksa keadaan mulut anda.

Siapa Yang Mungkin Perlukan Scaling Lebih Kerap?

Kekerapan scaling boleh berbeza sekiranya seseorang mempunyai faktor tertentu seperti:

• mudah mengalami pembentukan plak dan karang gigi
• mempunyai masalah gusi
• memakai braces
• mempunyai kawasan gigi yang sukar dibersihkan
• mengalami masalah mulut kering
• mempunyai sejarah masalah periodontal atau penyakit gusi

Dalam keadaan tertentu, doktor mungkin mencadangkan rawatan yang lebih mendalam berbanding scaling rutin, seperti scaling dan root planing, terutamanya jika terdapat masalah gusi yang memerlukan pembersihan di bawah garisan gusi.

Apa Berlaku Semasa Scaling?

Sebelum prosedur bermula, doktor gigi akan memeriksa keadaan gigi dan gusi terlebih dahulu.

Semasa scaling, alat khas digunakan untuk menanggalkan plak dan karang gigi pada kawasan yang diperlukan.

Anda mungkin mendengar bunyi alat ultrasonic atau terasa getaran dan aliran air semasa proses dilakukan. Tempoh rawatan pula bergantung kepada jumlah karang gigi dan keadaan mulut seseorang.

Jika terdapat masalah lain semasa pemeriksaan, doktor boleh menerangkan sama ada anda memerlukan rawatan atau pemeriksaan tambahan.

Scaling Sakit Ke?

Pengalaman setiap orang tidak sama.

Bagi kebanyakan orang yang menjalani pembersihan rutin, scaling biasanya boleh dilakukan tanpa masalah besar. Namun, jika terdapat karang gigi yang banyak, gusi sedang meradang atau bahagian akar gigi lebih terdedah, seseorang mungkin berasa sedikit ngilu atau sensitif.

Selepas scaling, sesetengah pesakit juga boleh mengalami sensitiviti sementara terhadap makanan atau minuman sejuk dan panas. Sensitiviti selepas prosedur pergigian boleh berlaku dan biasanya bersifat sementara.

Jika rasa sakit atau sensitiviti berterusan atau semakin teruk, beritahu doktor gigi untuk pemeriksaan lanjut.

3 Mitos Scaling Yang Masih Ramai Percaya

“Scaling menyebabkan gigi jadi nipis.”

Tidak. Scaling dilakukan untuk menanggalkan plak dan karang yang melekat pada permukaan gigi, bukannya membuang lapisan gigi yang sihat.

“Lepas scaling, gigi jadi longgar.”

Karang gigi yang tebal boleh memenuhi ruang di sekitar gigi. Selepas ia dibersihkan, seseorang mungkin baru menyedari keadaan sebenar gigi atau gusi mereka.

Jika gigi memang mempunyai masalah sokongan akibat penyakit gusi, keadaan tersebut perlu dinilai oleh doktor gigi — bukan disebabkan scaling itu sendiri.

“Karang gigi bagus sebab ia menutup ruang gigi.”

Karang gigi bukan lapisan perlindungan. Ia ialah plak yang telah mengeras dan boleh menjadi tempat bakteria terus berkumpul.

Cara Jaga Gigi Selepas Scaling

Selepas scaling, teruskan rutin penjagaan mulut dengan:

• memberus gigi sekurang-kurangnya dua kali sehari
• menggunakan ubat gigi berfluorida
• membersihkan celah gigi menggunakan floss atau kaedah yang disarankan doktor
• memberus dengan tekanan yang lembut
• menjalani pemeriksaan pergigian mengikut jadual yang disyorkan

Scaling membantu membersihkan karang yang sudah terbentuk, tetapi penjagaan harian tetap penting untuk mengawal pembentukan plak baharu.

Bila Patut Jumpa Doktor Gigi?

Tidak perlu tunggu sehingga gigi sakit untuk menjalani pemeriksaan.

Jika gusi kerap berdarah, terdapat karang gigi yang jelas, nafas berbau berterusan atau anda sudah lama tidak menjalani pemeriksaan, anda boleh berbincang dengan doktor gigi untuk mengetahui keadaan gigi dan gusi terlebih dahulu.

Jika anda berada sekitar Batu Kawan, Pulau Pinang dan ingin mengetahui sama ada sudah tiba masanya untuk melakukan scaling, anda boleh mendapatkan pemeriksaan di Klinik Pergigian Ahlan, Batu Kawan.

Doktor boleh menilai keadaan mulut terlebih dahulu dan mencadangkan scaling gigi atau rawatan lain berdasarkan keperluan anda — kerana jadual penjagaan gigi yang sesuai tidak semestinya sama untuk setiap orang.

FAQ: Scaling Gigi

1. Berapa kerap scaling gigi perlu dibuat?

Ramai individu menjalani pembersihan rutin sekitar enam bulan sekali, tetapi kekerapan sebenar bergantung kepada keadaan gigi, kesihatan gusi dan tahap pembentukan karang gigi. Doktor gigi boleh mencadangkan jadual yang lebih sesuai selepas pemeriksaan.

2. Boleh ke buang karang gigi sendiri di rumah?

Tidak digalakkan. Karang gigi yang telah mengeras sukar dibuang dengan berus atau floss dan memerlukan peralatan profesional. Cuba mengikisnya sendiri boleh mencederakan gigi atau gusi.

3. Kenapa gusi berdarah masa berus gigi?

Gusi berdarah boleh berlaku akibat keradangan gusi, pengumpulan plak dan beberapa sebab lain. Jika ia kerap berlaku, dapatkan pemeriksaan doktor gigi supaya punca sebenar dapat dikenal pasti.

4. Adakah scaling menyebabkan gigi sensitif?

Sesetengah orang boleh mengalami sensitiviti sementara selepas scaling, terutama jika terdapat banyak karang atau permukaan akar gigi terdedah. Jika sensitiviti berpanjangan, maklumkan kepada doktor gigi.

5. Kalau tak nampak karang gigi, masih perlu scaling?

Tidak semua karang gigi mudah dilihat sendiri. Pemeriksaan pergigian membantu doktor menilai keadaan gigi dan gusi sebelum menentukan sama ada scaling diperlukan.

6. Scaling dan whitening sama ke?

Tidak. Scaling bertujuan membuang plak dan karang gigi, manakala whitening ialah rawatan untuk mencerahkan warna gigi. Keperluan dan tujuan kedua-dua rawatan ini berbeza.